De Parelduiker

De Parelduiker is een tijdschrift over schrijvers en literatuur. Op een toegankelijke, niet-academische manier doet het verslag van enerverende, vaak amusante speurtochten naar de verborgen schatten van onze literatuurgeschiedenis.

Onder het mom van het aan Multatuli ontleende motto ‘Een parelduiker vreest den modder niet’ belichten de medewerkers aan dit blad niet alleen de verborgen zijde van bekende auteurs, maar halen zij ook vergeten schrijvers boven water.

In diverse rubrieken doen zij dat ook vanuit specifieke invalshoeken: ‘Laagwater’, voor de faits divers in de letterkunde; ‘De Laatste Pagina’, over niet altijd op hun waarde geschatte overleden schrijvers; en ‘Schoon & haaks’, met signaleringen en besprekingen van margedrukwerk en andere kleine maar onmisbare uitgaven. Ze maken De Parelduiker tot een bij uitstek prettig leesbaar blad, dat bij een groot aantal lezers en literatuurjournalisten gretig aftrek vindt.

De Parelduiker is een uitgave van Uitgeverij Van Oorschot en wordt financieel ondersteund door het Nederlands Letterenfonds en de Stichting Vrienden van De Parelduiker.

De Parelduiker bestaat sinds 1996 en verschijnt vier keer per jaar. De lay-out is van Piet Gerards Ontwerpers (voortgezet door Studio Maud van Rossum), de opmaak wordt uitgevoerd door CeevanWee en de lithografie is in handen van Image Degree Zero.

De redactie van De Parelduiker wordt gevormd door Hein Aalders (eindredactie), Marco Daane, Marco Entrop, Iris Kater Mirsalari, Marsha Keja, Menno Voskuil en Thijs Wierema.

Iris Kater Mirsalari studeerde filosofie aan de Universiteit van Amsterdam en Nederlandse literatuur en cultuur in Utrecht. Ze werkt in Boekhandel Het Martyrium en is lid van schrijverscollectief Fixdit. Voor Fixdit maakt ze ook de podcast Lange lijnen, over de inspiratiebronnen en oeuvres van de schrijfsters van het collectief. In De Nederlandse Boekengids publiceerde ze onder andere over Andreas Burnier (met Yra van Dijk), Janet Malcolm en feminisme.  Academische publicaties verschenen in WT (met Evi Dijcks) en in DiGeSt. Sinds 2026 is ze redacteur van De Parelduiker.

Marco Entrop studeerde Nederlandse taal- en letterkunde aan de Universiteit van Amsterdam. Na zijn studie was hij werkzaam in de journalistiek, tevens als freelancepublicist en -onderzoeker. Hij publiceerde over kunst-, literair- en theater-historische onderwerpen in o.a. Het Oog in ’t Zeil, Jong Holland, Avant Garde, Critical Studies, De Parelduiker, Extaze en Zacht Lawijd. In 1996 was hij een van de oprichters van De Parelduiker. Daarnaast is hij bestuurslid en recensent van het platform biografieportaal. Hij werkt aan een biografie van de beeldend kunstenaar, schrijver en verzetsstrijder Willem Arondéus.

Marco Daane studeerde Nederlandse taal- en letterkunde aan de Hogeschool Rotterdam e.o. Hij publiceerde over de Vlaamse en Britse letteren, met artikelen over figuren als Willem Elsschot, Robert Louis Stevenson en James Kelman en over bijzondere literaire locaties en evenementen. De laatste jaren schreef hij ook over Nederlandse auteurs als Willem van Toorn en de Tachtigers. Behalve met literatuur houdt hij zich als auteur bezig met sport en biercultuur. Gedurende zijn redacteurschap was hij één jaargang eindredacteur van De Parelduiker. Van zijn boeken reikten de biografie De vrijheid nog veroveren. Richard Minne 1891-1965 (De Arbeiderspers, 2001) en de biografische reisreportage Het spoor van Orwell (Atlas, 2011) tot de longlist c.q. tiplijst voor de AKO Literatuurprijs. Zijn laatstverschenen boek is Monsieur le Coloriste, een biografie van de schilder-schrijver Jac. van Looy (Van Oorschot, 2022). Sinds 2000 is hij redacteur van De Parelduiker.

Marsha Keja studeerde Nederlandse taal- en letterkunde aan de Universiteit van Amsterdam. Ze werkte als projectmedewerker bij het Letterkundig Museum (2000-2002) en het Theater Instituut (2002-2004) en als conservator bij het Letterkundig Museum (2004-2012). Tussen 2013 en 2025 werkte ze als freelancer bij o.a. de Universiteit van Amsterdam, het Literatuurmuseum en Atria en was ze eindredacteur van mennoterbraak.nl en eduperron.nl en webmaster van multatuli.online. Sinds 2025 is zij coördinerend senior conservator van het Literatuurmuseum. Ze publiceerde over literair-historische onderwerpen in De Parelduiker, Tirade, ZL, De Boekenwereld en Biografisch Woordenboek van Nederland. Ze bezorgde van Max de Jong Heet van de naald! en andere gedichten (2014) en Dagboek (2016), de correspondentie tussen Judith Herzberg en Chris van Geel (2018), met Arno Kuipers de correspondentie tussen Willem Frederik Hermans en F. Bordewijk (2011) en met Jabik Veenbaas een selectie uit de brieven van Chr. J. van Geel (2012). Ze is eindredacteur van mennoterbraak.nl en eduperron.nl en webmaster van multatuli.online. Sinds 2005 is ze redacteur van De Parelduiker.

Menno Voskuil studeerde Kunst- en Cultuurwetenschappen aan de Erasmus Universiteit Rotterdam. Hij werkt als zelfstandig tekstschrijver en publiceerde artikelen over o.a. Albert Verwey, Louis Couperus en H.P. Berlage. Daarnaast schreef hij de monografie Pakhuis Büch (2006), bezorgde hij de correspondentie tussen Kees Lekkerkerker en Hans Warren, Een verstokt necrofiel (2007), en stelde hij met Arie Pos de Slauerhoffbundel Het heele leven is toch verloren (2012) samen. In 2014 verscheen Lagere aap, een biografische schets van Kees Lekkerkerker. Samen met eindredacteur Hein Aalders bezorgde hij een nieuwe, volledig herziene editie van Slauerhoffs Verzamelde gedichten en van diens Verzameld proza (Nijgh & Van Ditmar). Naast redacteur van De Parelduiker is Voskuil redacteur van het Nieuw Letterkundig Magazijn. Hij schreef een biografie van kunstenaar Aad Donker (Primaverapers 2021). Sinds 2015 is Menno redacteur van De Parelduiker.

Hein Aalders studeerde Nederlands en werkte als redacteur bij Elsevier Uitg.mij., de Winkler Prins Encyclopedie en Uitgeverij Bas Lubberhuizen. In 2005 promoveerde hij aan de UvA op de dissertatie Van ellende edel. De criticus Slauerhoff over het dichterschap. Met Jan Kostwinder schreef hij een studie over Cesare Pavese (1996), wat resulteerde in een vruchtbare samenwerking met documentairemaker Hans Keller: vier films over Italiaanse schrijvers en een fotografe. Hij bezorgde de brieven van Heere Heeresma (Bleib gesund!) en van J. Slauerhoff (Een varend eiland) en samen met redacteur Menno Voskuil bezorgde hij nieuwe, volledig herziene edities van Slauerhoffs verzameld werk (twee delen gedichten en proza) en Logboek Slauerhoff. Dagboeken & reisverslagen (Nijgh & Van Ditmar). Aalders werkt aan een biografie van diplomaat-schrijver F.C. Terborgh. Sinds 2006 is hij eind- en hoofdredacteur van De Parelduiker.

Thijs Wierema is (mede-)oprichter en redacteur van kwartaalschrift De Engelbewaarder (1976-1982), Het Oog in ’t Zeil (1983-1992) en De Parelduiker (sinds 1996). Hij was bestuurslid van het in 2025 opgeheven Willem Elsschot Genootschap (WEG) en redacteur van het WEG-huisorgaan Achter de schermen. In 1984 bezorgde hij het Verzameld werk van Jan Arends. Met Maurits Verhoeff stelde hij de bloemlezing Ochenebbisj (1999) samen. Als kenner en verzamelaar van het werk van Nescio publiceerde hij o.a. een aflevering over de schrijver in De Engelbewaarder (1976) en een Nescio-cahier over Simon Carmiggelt (1993). De Nescio-verzameling van Thijs Wierema werd in 2011 aangekocht door de afdeling Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam.

In dit filmpje zie je aan de hand van een voorbeeld in twee minuten waar De Parelduiker voor staat.